liscidě (Liscidini)
Liscidi, l’e la segónda contrada ch’an trua e da la sponda da sciŕ da lisced. Cuma contrada an pensa ca la sia menu učgia da lisce; tüt al fa pensŕ che al so svilup al sia uignit iŕ cun la custruzüu dal stradů (1850-55). Al m’al fa pensŕ li doi bčli cä ca afianca la strada e la fa da purtal a l’abriga. Sia li cŕ giŕ fo dal nurmal par quii tep, sia par al scutüm da – maistrě, tüt al fa pensŕ a get d’an certu gradu superior rispetu a la get dal tep.
Difati, da cuma i la cünta i ueuc` al capustipi l’era ün om da larghi uidüdi, giŕ ecentrichi’ an dal uistit da gentilom da l’otcčnt, al cumerciaua da la ualcamonica a l’abriga, a la granda.
Ma a liscidě, an di agn ’40 gh’an era a d’otri cŕ giŕ da strutüra moderna: quela di tunagi, famiglia an ghe ca ,’e uignit fo la mačstra Della Moretta, ( üna culona an da la scöla e par la get par la so prestazüu da infermiera vuluntaria); qučla. di demianě, sü al sinter-strda ca culegaua liscidě cun l’abriga. (ch’ŕ dac´ la prima centenaria d’abriga nel 2000, la Bitina).
Par al rčst, a’ la contrada da liscidě l’era facia da an rusciöl da cŕ da sas ramadi sciŕ li üni ados a li oltri cun póch spazi da diuit fra an lucal sciŕ e lŕ, par la get e stali e masů par al bes-ciam.
Li famigli li sarŕ staci üna uintena. Cun quili giŕ numinadi, i póm grand famiglia da grós cuntadě, ma ch’ŕ dac´al – maestru -; al carlě da lôrb, guardia cascia, ch’ŕ fac´la santčla an da la ual par grazia riceüda; i barbasc ‘ entrac´an üna da li cŕ di maistri e an ghe ch’âl gh’e stac´, par agn, li scöli da li cuntradi da la parochia Madona; ultima lucazüu prima da učs mčsi an sčma an dal nöf palaz (an ghe ca li gh’e amó an có). D’ótri famigli: i ro-rň, i uincě, la Nina, üna uedua ca cüraua la biancheria da la gesa, al ciót e d’órta ca sfüg a la mč memoria.
A’ liscidě, dopu la gučra la s’ŕ s’e rinuada. La g’ŕ miga büt al spupulamčnt d’abriga. La gh’ŕ la so strada e ormai al gh’e pü distansa fra liscidě e l’abriga.
©Luisa Moraschinelli/Lugano, 21/4/07
|