Abriga.it il giornale quotidiano online di Aprica e della provincia di Sondrio - Memoria storic abriga 40

Memoria storica abriga 40

Dicèmbar (2) u Denedàl

Dicèmbar l’e al mes cun al Denedal
Tüt l’e querciat d’an bianch mantèl,
prac´, cap, bósch, funtani e ogni mürèl.
Dal dì, cun al sól, l’e an stralüsì da culór,
e da noc´ cun quèl ciel tèrs, steàt
ch’al par atóran, cun la nef, das la mà,
al crea ina atmosfera da grand spiritualità.

L’e la santa Lucia ca uia-là li fèsti,
ma sènsa grand budèsc´an dal so pasà;
la mèt quieda, quieda i dóni sül piat a la finèstra,
ma nigü i-sa’ da ´nghe ca la riua,
gne an ghe ca l’e dirèta a ´ndà.

Tüt l’e centrat sül Natal
ch’ i nos uèc´i ciama amó – Denedal –
Al cumencia cun la nuena an gesa,
facia da urazüu e grand cantà
par predispor i anum
a li grandi festività

La sera da la vigilia gh’e an grand da fa;
li mami da ´ndà dal Mirì a tó uargót
ca li piaca an dal scusal ultat sü;
i tzetasc´, ch’i i-à miga da uedé,
ae ´ndafarac´ an gir,
da mèt an dal piat, ina braca da fé a cercà,
par pudé l’asan, quando al pasa, sfamà.

A mèzzanoc´ gh’e la Mèsa,
e par fa pasà al tep a specià,
as-gira da ina stala a l’ótra,
par pudé pü tat cólt pusibi ´nmagazzinà.
Dal rèst l’e miga distrazüu, ma a bé uardà
as-cumencia a truas dauanti, dal Natal, la realtà.

Ma ina ólta an gesa, an quèla atmusfera da lüss e cantà
e a uedé al Bambì an da la cüna biót,
al ta par da uès an d’an ótar mónd;
da uedé e sintì i angiui a cantà,
da fat, an quèl mumènt, al frèc´dumèntagà.

Fo da la Mèsa, as cur an prèsa a cà.
Al Bambì l’e gnamó pasat,
ma, par solit, la mama, i gnoch da patati,
sóra al tau da la stüua, la fa truà;
l’e an mumènt preziós da güstà,
prima d’andà a lèc´,
an quili cambri frègi, a gelà.

A’ s’al par propi da uès an da ina sglascerae
e as-cerca, almenu ina ólta,
da edé al Ba,bì e l’asan a pasà,
sèmpar al riua prim al sogn,
e propi mai e pu mai,
gne l’ün, gne l’ótar i sa fa truä.

Sól a la dumà, ürüt scià li finestri,
sènsa tindini, ma dal gel ricamadi,
as-trua che al fé l’e stac´ maiat
e i só bei dónoi i brila an dal piat:
mandare, turù, spagnulèti,, fich e caramèli
e, par i pü granc´ ch’i uà a scóla,
ina scatola da pitür, pena, matita e góma.

Tra ina Mèsa e l’ótra, cumpres al Uèspul,
i tzetasc´ i gira tè e fò da li cà,
cun i ótar, i só dóni a cunfruntà.
Ma sènsa pericul da creà ´nvidia,
tignit cünt che l’ünich furnidór dal Bambì,
l’e stacia la butiga dal Mirì.

Al disnà dal Denedal,
al ual gna la pena numinal;
l’e quèl da li festi üsuali: pizzocar,
u grand ecezüu da l’an
an bucù da lès e risot, ma incert a quèl;
pü facil, ´nueci, patati e os da purscèl.

Par l’ültim da l’an,
al comincia quel-aria da fèsta,
sènsa grandi particolarità;
tüt-al –pü, ina püscena cun i amis.
Gh’e ´nueci da fa i cünc´ cun la cusciènsa:
cunfesàs e a bé ´ncumincià l’an, preparas.

Luisa Moraschinelli :ciao:
Ringrazio chi mi ha concesso questo spazio e chi mi legge,
cui porgo auguri di BUONE FESTE